Bu yazımızda askeri disiplin konusunu, bu disiplinin nasıl sağlandığını, bu disiplini ihlal eden kişilerin ne tür yaptırımlarla karşı karşıya kalabileceğini inceleyeceğiz.
Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanuna göre disiplin; Kanunlara, nizamlara ve amirlere mutlak bir itaat ve astının ve üstünün hukukuna riayet demektir. Askerliğin temeli disiplindir. Disiplinin muhafazası ve idamesi için hususi kanunlarla cezai idari tedbirler alınır. Bu disiplinin sağlanabilmesi adına bir de Askeri Disiplin Kanunu bulunmaktadır.
Aksi belirtilmediği sürece askeri suçların hiçbiri şikayete tabii değildir. Yani bir disiplinsizlik olduğunda derhal ve resen soruşturma başlatılabilir.
Kanuna göre, Subay, Astsubay, Uzman Jandarma ve Uzman Erbaş, Sözleşmeli Erbaş ve Erler hakkında verilebilecek disiplin cezaları şu şekildedir:
● Uyarma
● Kınama
● Hizmete kısmi süreli devam
● Aylıktan kesme
● Hizmet yerini terk etmeme
● Oda hapsi
● Silahlı Kuvvetlerden ayırma
Yazımızın bu kısmında emre itaatsizlikte ısrar suçunu inceleyeceğiz.
Emre itaatsizlik suçu Askeri Disiplin Kanununun 87. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre “Hizmete ilişkin emri hiç yapmayan asker kişiler bir aydan bir seneye kadar, emrin yerine getirilmesini söz veya fiili ile açıkça reddeden veya emir tekrar edildiği halde emri yerine getirmeyenler, üç aydan iki seneye kadar hapis cezası ile cezalandırılırlar.”
Yargıtay 19. Ceza Dairesi E:2019/28741; K:2020/2106; 26.02.2020 Tarihli Kararında bu suçun unsurlarını belirtmiştir. Buna göre;
● Hizmete ilişkin bir emrin varlığı, (Emir şahsi talep olmamalı, askerliğe ilişkin olmalıdır.)
● Emrin bir üst tarafından verilmiş olması,
● Emrin usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olması,
● Emrin hiç yapılmamış olması ve
● Suç kastıyla hareket edilmiş olması unsurları emre itaatsizlikte ısrar suçunun unsurlarını oluşturmaktadır.
Askeri Ceza Mahkemeleri kaldırıldığı için yargılamada asliye ceza mahkemesi yetkilidir. Yargıtay bir kararında; 10/03/2016 tarihinde kendisine tebliğ edilen emir hilafına hareket ederek facebookta koğuş içerisinde askeri kamuflajlı bir şekilde fotoğrafını paylaşan askerin emre itaatsizlik suçunu işlediğini değerlendirmiştir.
Bir Cevap Yazın